Communicatie
De Gutenberg-editor is de standaard bewerkingsomgeving in WordPress waarmee je pagina’s en berichten opbouwt met behulp van blokken. Elk stukje inhoud, een alinea, een afbeelding, een knop, is een los blok dat je vrij kunt verplaatsen, aanpassen en opmaken. Gutenberg is sinds 2018 de standaard WordPress-editor en heeft de oudere klassieke editor grotendeels vervangen. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over hoe de blokkeneditor werkt en wat je er als ondernemer mee kunt.
Hoe werkt de Gutenberg-editor in WordPress?
De Gutenberg-editor werkt door je pagina of bericht op te bouwen uit afzonderlijke blokken. Elk blok vertegenwoordigt één type inhoud: een alinea tekst, een kop, een afbeelding, een video of een knop. Je voegt een blok toe via het plusteken in de editor, kiest het gewenste type en begint direct met bewerken. De blokken staan los van elkaar en kunnen eenvoudig worden versleept naar een andere positie op de pagina.
Het grote voordeel van deze aanpak is dat je precies ziet hoe de pagina eruitziet terwijl je hem opbouwt. Er is geen verborgen code die je moet begrijpen. Je klikt op een blok, past de inhoud aan in het bewerkingsveld en stelt de opmaak in via het zijpaneel aan de rechterkant van je scherm. Denk aan lettergrootte, kleur, uitlijning en afstand.
Bovenaan de editor vind je een werkbalk met algemene opties zoals ongedaan maken, het publiceren van je pagina en een overzicht van alle blokken die je hebt gebruikt. Dit overzicht, ook wel de lijstweergave genoemd, is handig als je pagina veel blokken bevat en je snel naar een specifiek onderdeel wilt navigeren.
Wat zijn de voordelen van de Gutenberg-editor ten opzichte van de klassieke editor?
De Gutenberg WordPress-editor biedt meer visuele controle, meer flexibiliteit in de opmaak en een betere weergave van het eindresultaat dan de klassieke editor. Waar je in de klassieke editor werkte in een tekstverwerker die leek op Word, werk je in Gutenberg direct op de pagina zelf. Wat je ziet, is grotendeels wat je krijgt.
De klassieke editor was functioneel maar beperkt. Complexe lay-outs vereisten kennis van HTML of een extra plugin. Met de Gutenberg-blokkeneditor kun je zonder enige codeerkennis meerdere kolommen naast elkaar plaatsen, een opvallend citaat toevoegen of een knop met een afwijkende kleur invoegen. Dit maakt het bewerken van een WordPress website een stuk toegankelijker voor ondernemers die zelf aan de slag willen.
Daarnaast laadt de Gutenberg-editor sneller en is hij beter afgestemd op de moderne manier waarop websites worden gebouwd. Thema’s en plugins sluiten steeds vaker naadloos aan op de blokkenbenadering, waardoor de mogelijkheden voor maatwerk groter worden zonder dat je een ontwikkelaar nodig hebt.
Welke soorten blokken zijn er beschikbaar in WordPress?
WordPress biedt standaard tientallen blokken verdeeld over verschillende categorieën. De meest gebruikte blokken zijn tekst en media, maar er is veel meer beschikbaar. Hier een overzicht van de belangrijkste categorieën:
- Tekst: alinea, kop, lijst, citaat, code en tabel
- Media: afbeelding, galerij, video, audio en omslag
- Ontwerp: kolommen, groep, scheidingslijn en tussenruimte
- Widgets: zoekbalk, recente berichten, categorieën en agenda
- Insluiten: YouTube, Vimeo, Google Maps, Instagram en meer
Deze standaardblokken dekken de meeste behoeften van een gemiddelde ondernemer. Wil je een eenvoudige pagina met tekst, afbeeldingen en een contactknop? Dan kom je ruimschoots uit met wat WordPress standaard aanbiedt. Voor uitgebreidere lay-outs of specifieke functies kun je de editor uitbreiden met extra blokken.
Kan de Gutenberg-editor worden uitgebreid met extra blokken?
Ja, de Gutenberg-editor kan worden uitgebreid met extra blokken via plugins. Er zijn tientallen gratis en betaalde plugins beschikbaar die nieuwe blokken toevoegen aan je WordPress-editor. Bekende voorbeelden zijn Kadence Blocks, Spectra en GenerateBlocks. Deze plugins voegen blokken toe voor prijstabellen, testimonials, formulieren, tijdlijnen en geavanceerde knoppen.
Het installeren van een blokkenplugin werkt hetzelfde als elke andere WordPress-plugin: je zoekt hem op in het pluginmenu, installeert hem en activeert hem. Daarna verschijnen de nieuwe blokken automatisch in de Gutenberg-editor, netjes gegroepeerd bij de naam van de plugin.
Let er wel op dat je niet te veel blokkenplugins tegelijk installeert. Elke plugin voegt code toe aan je website en kan de laadsnelheid beïnvloeden. Kies één goede blokkenplugin die past bij jouw behoeften in plaats van meerdere losse plugins voor elk afzonderlijk blok. Bij twijfel over welke plugin het beste bij jouw situatie past, helpt een specialist in WordPress onderhoud je graag verder.
Is de Gutenberg-editor geschikt voor beginners zonder technische kennis?
Ja, de Gutenberg WordPress-editor is goed geschikt voor beginners. De visuele aanpak, waarbij je blokken toevoegt en direct het resultaat ziet, maakt het bewerken van een pagina intuïtief. Je hebt geen kennis van HTML, CSS of andere technische talen nodig om een nette, professionele pagina te maken.
De leercurve is mild. De meeste mensen begrijpen binnen een half uur hoe blokken werken. Het plusteken voor een nieuw blok, het zijpaneel voor instellingen en de werkbalk boven elk blok voor snelle opmaakopties: de interface is logisch opgebouwd. WordPress biedt bovendien uitgebreide documentatie en er zijn talloze Nederlandstalige video’s beschikbaar die de basishandelingen stap voor stap uitleggen.
Toch kunnen beginners soms vastlopen bij complexere lay-outs of bij het instellen van een consistent ontwerp door de hele website heen. In dat geval is het slim om te beginnen met een goed gekozen thema dat al een stijlvolle basisopmaak biedt. Zo werk je altijd binnen een herkenbaar kader en hoef je niet alles zelf te bedenken.
Wat zijn veelgemaakte fouten bij het gebruik van de Gutenberg-editor?
De meest voorkomende fouten bij het werken met de Gutenberg-blokkeneditor zijn inconsistente opmaak, overmatig gebruik van blokken en het niet opslaan van wijzigingen als concept. Deze fouten leiden tot pagina’s die er rommelig uitzien of die onbedoeld worden gepubliceerd terwijl ze nog niet klaar zijn.
Hier zijn de fouten die het vaakst voorkomen:
- Elke alinea een andere lettergrootte of kleur geven. Dit maakt een pagina onoverzichtelijk. Kies een vaste stijl en houd je eraan.
- Te veel blokken gebruiken voor eenvoudige inhoud. Soms is één alineatekst voldoende. Niet alles hoeft een apart blok te zijn.
- Vergeten op te slaan als concept. WordPress slaat automatisch op, maar het is verstandig om regelmatig zelf op de knop te drukken, zeker bij langere pagina’s.
- Blokken niet groeperen. Als je meerdere blokken bij elkaar horen, groepeer ze dan. Dat maakt verplaatsen en hergebruiken een stuk eenvoudiger.
- Mobiele weergave niet controleren. Wat er goed uitziet op een groot scherm kan er op een telefoon heel anders uitzien. Gebruik de voorbeeldknop om de mobiele versie te bekijken voordat je publiceert.
Door deze valkuilen te kennen, bespaar je jezelf veel frustratie en houd je je website er netjes uitzien.
Hoe Appel en Eelman helpt met de Gutenberg-editor
Een WordPress website opzetten en begrijpen hoe de Gutenberg-editor werkt, is voor veel ondernemers prima te doen. Maar wil je een website die er echt goed uitziet, snel laadt en eenvoudig zelf bij te houden is? Dan is het fijn om iemand aan je zijde te hebben die weet wat werkt. Appel en Eelman helpt MKB-ondernemers met:
- Het opzetten van een professionele WordPress website die aansluit bij jouw uitstraling
- Een duidelijke uitleg over hoe je zelf pagina’s bewerkt met de Gutenberg-editor
- Advies over welke blokken en plugins het beste passen bij jouw situatie
- Een consistent ontwerp en opmaak zodat je website er overal hetzelfde uitziet
- Ondersteuning als je vastloopt of iets wilt aanpassen
Geen technisch verhaal, geen ingewikkeld jargon, gewoon praktische hulp die past bij jouw tempo en budget. Neem gerust contact op voor een vrijblijvend gesprek over wat wij voor jouw website kunnen betekenen.
Veelgestelde vragen
Kan ik overstappen van de klassieke editor naar de Gutenberg-editor zonder mijn bestaande inhoud te verliezen?
Ja, je kunt veilig overstappen naar de Gutenberg-editor zonder bestaande inhoud te verliezen. WordPress converteert je oude inhoud automatisch naar een zogenaamd ‘klassiek blok’ zodra je een pagina of bericht opent in Gutenberg. Je kunt dit klassieke blok vervolgens stap voor stap omzetten naar losse Gutenberg-blokken via de optie ‘Omzetten naar blokken’. Het is wel verstandig om eerst een back-up van je website te maken voordat je grotere wijzigingen doorvoert.
Hoe zorg ik ervoor dat mijn pagina's er consistent uitzien als ik meerdere pagina's bewerk in de Gutenberg-editor?
De slimste manier om consistentie te bewaren is door gebruik te maken van herbruikbare blokken en de globale stijlinstellingen van je thema. Sla veelgebruikte blokken, zoals een contactsectie of een call-to-action, op als herbruikbaar blok zodat je ze op elke pagina kunt invoegen zonder opnieuw op te maken. Stel daarnaast de basisstijlen zoals lettertype, kleur en knopstijl in via de WordPress Site Editor of je thema-instellingen, zodat elk nieuw blok automatisch de juiste huisstijl meekrijgt.
Wat is het verschil tussen de Gutenberg-editor en een pagebuilder zoals Elementor of Divi?
De Gutenberg-editor is de ingebouwde WordPress-editor en werkt licht, snel en naadloos samen met WordPress zelf. Pagebuilders zoals Elementor of Divi bieden meer geavanceerde ontwerpopties en drag-and-drop vrijheid, maar voegen ook extra code toe aan je website wat de laadsnelheid kan beïnvloeden. Voor de meeste MKB-ondernemers biedt Gutenberg in combinatie met een goede blokkenplugin meer dan genoeg mogelijkheden, zonder de nadelen van een zware pagebuilder.
Hoe herstel ik een blok of pagina die ik per ongeluk heb verwijderd of verkeerd heb bewerkt?
WordPress biedt twee handige herstelmogelijkheden. Ten eerste kun je direct na een fout gebruikmaken van de ongedaan maken-knop (Ctrl+Z of de pijl in de werkbalk bovenaan) om stap voor stap terug te gaan naar een eerdere staat. Ten tweede beschikt WordPress over een ingebouwde revisiegeschiedenis: via ‘Revisies’ in het rechterpaneel kun je eerdere versies van je pagina bekijken en volledig herstellen. Zo ben je nooit definitief een versie kwijt.
Werkt de Gutenberg-editor goed samen met SEO-plugins zoals Yoast of RankMath?
Ja, populaire SEO-plugins zoals Yoast SEO en RankMath zijn volledig compatibel met de Gutenberg-editor. Na installatie verschijnt het SEO-paneel onderaan de editor of in het rechterzijpaneel, waar je de meta-omschrijving, de focuszoekterm en de leesbaarheid van je pagina kunt instellen. De blokkenstructuur van Gutenberg helpt SEO-plugins zelfs beter om je inhoud te analyseren, omdat koppen, alinea’s en afbeeldingen als afzonderlijke elementen worden herkend.
Kan ik blokken en lay-outs die ik in Gutenberg heb gemaakt kopiëren naar een andere pagina of website?
Ja, dat kan op meerdere manieren. Binnen dezelfde website kun je blokken opslaan als herbruikbaar blok en ze op elke gewenste pagina invoegen. Wil je een volledige lay-out kopiëren naar een andere pagina, dan kun je alle blokken selecteren, kopiëren via Ctrl+C en plakken op de nieuwe pagina. Voor het overzetten naar een andere WordPress-website kun je de JSON-exportfunctie van sommige blokkenplugins gebruiken, of handmatig de blokcode kopiëren via de code-editor van Gutenberg.
Hoe optimaliseer ik de laadsnelheid van mijn pagina als ik veel blokken gebruik in de Gutenberg-editor?
De laadsnelheid blijft goed als je een paar basisregels aanhoudt: gebruik niet meer blokken dan nodig, beperk je tot één blokkenplugin, en comprimeer afbeeldingen voordat je ze uploadt via een tool zoals TinyPNG of de ingebouwde WordPress-afbeeldingsoptimalisatie. Kies daarnaast een licht en snel thema dat speciaal is gebouwd voor Gutenberg, zoals Kadence of GeneratePress. Twijfel je of je website snel genoeg is? Een WordPress-specialist kan een snelheidsanalyse uitvoeren en gerichte verbeteringen doorvoeren.